طراحی وب سایت

سونیتا سراب پور
درست یکسال پیش بود که رضا تقی پور با 197 رای موافق، 62 رای مخالف و 27 رای ممتنع از مجموع 286 رای موخوذه به عنوان هشتمین وزیر وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات از مجلس هشتم رای اعتماد گرفت. با برنامه هایی که او پیش از گرفتن رای اعتماد مجلس اعلام کرده بود، اکثر فعلان حوزه آی سی تی بر این باور بودند که اتفاقات خوبی در حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات کشور رخ می دهد. اما حالا و با گذشت زمانی یک ساله همین فعالان معتقدند که هنوز اتفاقی در حوزه آی سی تی و مخصوصا آی تی رخ نداده است.
بدون برنامه و گزارش عملکرد
تقی پور در حالی از سوی مجلس به عنوان هشتمین وزیر وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات انتخاب شد که اکثر کارشناسان و فعالان بخش خصوصی برنامه های ارائه شده توسط او را بسیار منسجم تر و قوی تر از برنامه های وزیران گذشته و مخصوصا وزیر دولت نهم می دانستند و بر این باور بودند که اگر برنامه های ذکر شده به طور کامل به مرحله عمل برسد، می توان این امید را داشت که مشکلات و عقب افتادگی های چهار سال گذشته در این بخش و مخصوصا بخش آی تی کشور جبران شود.
تقی پور برنامه های اجرایی خود را در پنج محور؛ یعنی توسعه زیرساخت های ارتباطات، توسعه فناوری اطلاعات به منظور رشد سریع کشور، توسعه فناوری های هوایی، پست و 16 بند شامل مدیریت ساختار و نیروی انسانی، تنظیم مقررات، آموزش و پژوهش و فناوری، بازار خدمات و سرمایه گذاری، شبکه های تلفن همراه، شبکه های تلفن ثابت، ...
تقویت نظام ارتباطات و فناوری اطلاعات، اینترنت، ارتباطات رادیویی، فضای فرکانسی، فناوری های فضایی، خدمات پستی، خدمات پست بانک، تعاملات منطقه ای و بین المللی، حمایت از تولید کنندگان الکترونیک و مخابرات، خصوصی سازی و آزادسازی، امنیت فضای تبادل اطلاعات ارائه کرده است.
به گفته تقی پور، یکی از چشم اندازهای پیش بینی شده برای حوزه ict، دسترسی همگانی به ارتباطات امن، باکیفیت و با نرخ مناسب در هر زمان و مکان است. وی به، به روزرسانی خدمات ارتباطی، کاهش شکاف دیجیتالی از طریق ایجاد درگاه های ارتباطی، گسترش فرصت های دیجیتالی و همچنین فراهم آوردن شرایط لازم به منظور دسترسی ارزان و آسان به اطلاعات برای عموم مردم، با حفظ حریم خصوصی آنها اشاره داشت و افزوده بود که توسعه فناوری اطلاعات و آینده نگری درباره آثار و تحولات آی تی در سطح ملی و جهانی از جمله سیاست های تدوین شده در این حوزه است.
وی پیوسته تاکید داشت که برنامه هایی را که برای حوزه ict کشور در نظر گرفته است و همچنین با همکاری فعالان و نخبگان حوزه ict و با حضور موثر در اتحادیه های منطقه ای و بین المللی، نقش کشور در تصمیم گیری های جهانی را ارتقا و سهم ایران در بازار جهانی ارتباطات و فناوری اطلاعات را بالا ببرد.
اما با گذشت یک سال از این اظهارات، آمارها و رتبه بندی های بین المللی نشان می دهد که ایران نه تنها در حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات نتوانسته جایگاه خود را ارتقا دهد، بلکه از رتبه های قبلی خود نیز فاصله گرفته است. به عنوان مثال سعید مهدیون، مدیرعامل شرکت فناوری اطلاعات چندی پیش رتبه ایران را براساس رتبه بندی جهانی سال 2009 از حیث شاخص الکترونیک 68 بین 70 کشور جهان عنوان کرد.
مسعود ریاضیات، رییس انجمن شرکت های اینترنتی ایران، با اشاره به برنامه های اعلام شده از سوی وزیر وزارت ارتباطات می گوید: « به هیچ عنوان نمی شود عملکرد یک ساله ایشان را ارزیابی کرد؛ چرا که برنامه های ارائه شده از طرف ایشان به هیچ وجه متکی به اعداد وارقام نبوده تا بتوان حالا آن را سنجش کرد. ایشان فقط عنوان کرده اند که تصمیم دارند همه چیز را بهتر کنند. در واقع به جز کلی گویی در اعلام برنامه ها نمی توان ارزیابی خاصی از عملکرد ایشان داشت.» وی در ادامه با اشاره به اعداد و ارقامی که از سوی مسوولان مختلف وزارتخانه اعلام می شود می افزاید: « اگر به همین آمار و ارقامی که از سوی زیر مجموعه های وزارتخانه منتشر می شود اکتفا کنیم خواهیم دید که از برنامه ها و شاخص های در نظر گرفته شده بسیار عقب هستیم که این نشان دهنده ضعف مدیریتی و عدم وجود برنامه ای مشخص است.»
یکی از برنامه ها و قول های اصلی تقی پور، برداشتن محدودیت سرعت اینترنت برای کاربران خانگی بود قولی که هنوز به مرحله اجرا گذاشته نشده است. به گفته ریاضیات، در حال حاضر داشتن سرعت kbps 128 دیگر جز دسترسی در استانداردهای بین المللی به حساب نمی آید و با توجه به اینکه بیشتر کاربران ایرانی از اینترنت دایل آپ یا kbps 128 استفاده می کنند پس نباید انتظار داشت که در رتبه بندی های جهانی جایگاه مناسبی داشته باشیم. به اعتقاد وی، مسوولان وزارت ارتباطات به راحتی می توانند محدودیت سرعت اینترنت برای کاربران خانگی را بردارند؛ چرا که زمانی که تصمیم به ایجاد چنین محدودیتی گرفتند منتظر تصویب مجلس شورای اسلامی نماندند و حالا هم برای افزایش سرعت اینترنت نیازی به تصویب مصوب مجلس شورای اسلامی نیست.
رگولاتوری مشکل اصلی
برخی فعالان و کارشناسان معتقدند وزیر ارتباطات در این یک سال آنقدر کم کار و حضورش در حوزه آی سی تی کشور کمرنگ بوده که نمی توان هیچ گزارش عملکردی از وی ارائه داد.
مسعود داوری نژاد، رییس سابق سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی، با تصدیق این اظهارات می گوید: «ایشان در حوزه هایی که باید حضور مستمر و پررنگی داشته باشند به هیچ وجه دیده نمی شوند و حتی در سازمان تنظیم مقررات هم که یکی از اعضای اصلی کمیسیون هستند به ندرت حضور دارند. همچنین به دلیل عدم آگاهی کامل ایشان با این حوزه، عکس العمل هایی را از طرف او در مقابل فشارهایی که به بخش خصوص وارد می شود نمی بینیم.»
به اعتقاد وی، هرچند برای ارزیابی عملکرد وزیر زود است، اما تمامی مشکلات حوزه آی سی تی و مخصوصا آی تی کشور به ضعف های زیرساختی سازمان تنظیم باز می گردد و تا زمانی که وزیر ارتباطات نتواند این سازمان را به درستی مدیریت کند نمی توان انتظار بهبود وضعیت حال حاضر را داشت.
عدم فرصت به فعالیت بخش خصوصی
زمانی که تقی پور برنامه های خود را اعلام کرد از برنامه های او این گونه استنباط می شد که برعکس وزیران پیشین تکیه او به جای حوزه آی سی تی روی آی تی است. حتی وی در گفت وگوهای خود نیز بارها اعلام می کرد که باید با توان بیشتری در این حوزه کار کرد تا عقب افتادگی های گذشته جبران شود. وی معتقد بود با خصوصی سازی و اطمینان به بخش خصوصی می توان بسیاری از کاستی های بخش آی تی کشور را از بین برد.
رمضان علی صادق زاده، معاون توسعه صنایع پیشرفته سازمان گسترش و نوسازی، با اشاره به خصوصی سازی مخابرات می گوید: «خصوصی سازی مخابرات در زمان آقای تقی پور رخ داد و با توجه به تمام انتقاداتی که وجود داشت، اما ایشان هیچ عکس العملی نشان ندادند. اکثر فعالان صنف بر این عقیده بودند که ایشان می توانستند با مجموعه فعالیت هایی این خصوصی سازی را در مسیر درست آن قرار دهند، اما متاسفانه این اتفاق نیفتاد. ایشان در برنامه های خود اشاره هایی به ایجاد تحول در حوزه هایی چون بانکداری الکترونیک، آموزش الکترونیک، سلامت الکترونیک، امنیت الکترونیک و... داشتند، اما حالا و با گذشت یک سال می بینیم که اتفاقی در این بخش ها نیفتاده است.» به باور وی در یک سال گذشته نه تنها حوزه آی تی متحول نشده، بلکه رکود حاکم بر این حوزه بیشتر از پیش شده است.
در همین زمینه، علی مطهری، عضو کمیسیون مخابرات مجلس با اشاره به ضعف های خصوصی سازی در کشور لبه انتقادات را به عدم همکاری نمایندگان مجلس با وزارت ارتباطات برمی گرداند. او می گوید: «در واقع به خاطر نگاه دولتی که وجود دارد مسوولان اجازه فعالیت به بخش خصوصی را نمی دهند و علت این امر هم این است که سال ها است دولتی کار شده؛ در نتیجه اطمینان لازم به فعالیت های بخش خصوصی نمی شود.» وی در ادامه می افزاید: «با خصوصی سازی مخابرات این گمان می رفت که مسوولیت های وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات کم شود، اما در حال حاضر و با نوع مدیریت و ضعف های ساختاری می بینیم که فعالیت این وزارتخانه نه تنها کم نشده که بیشتر هم شده است. که من مقصران اصلی به وجود آمدن چنین شرایطی را علاوه بر وزیر، نمایندگان مجلس هم می دانم؛ چرا که همکاری لازم را به عمل نیاوردند.»
مطهری از عملکرد یکساله تقی پور راضی است و بر این باور است که با گذشت این زمان اندک نمی توان ارزیابی دقیقی از فعالیت های وی داشت. به اعتقاد وی، نباید به خاطر شرایط حال حاضر حوزه آی سی تی کشور، وزیر حال حاضر را مقصر دانست و انتظار داشت که وی در این زمان اندک تمام کاستی های موجود را برطرف کند.

منبع : دنیای اقتصاد  تاریخ : 17   مهر   1389  شاخه : فن آوری اطلاعات